Wonen, zorg en corporaties: niet alleen voor senioren ?!

Wonen, zorg en corporaties: niet alleen voor senioren ?!

Het maatschappelijk middenveld is in beweging en toe aan een nieuwe “orde”. Zo wordt er op dit moment in en rond corporatieland veel geroepen over de gevolgen van het scheiden van wonen en zorg en het langer zelfstandig thuis moeten blijven wonen. Waar hebben we het over en hoe groot zijn de gevolgen? Wat betekent dit voor de organisaties en voor de medewerkers? Hieronder volgt mijn visie hierop.

Waar hebben we het over?

Kernpunt is de vraag wie de (doel)groep is waar we het eigenlijk over hebben. Vaak hebben het dan allereerst over de senioren of ouderen. Dat is op zich logisch, maar veel ouderen van tegenwoordig kunnen nog hééél lang goed voor zichzelf zorgen. Dat komt onder andere, omdat de benodigde hulpmiddelen steeds beter (en meer betaalbaar) beschikbaar komen. Dan heb ik het niet alleen over de zaken die je regelmatig bij de supermarkten kan kopen (zoals rollators e.d.). Nee, ik heb het ook over de hulpmiddelen die door bedrijven als Philips en Siemens ontwikkeld worden meestal in combinatie met internet, dat ook steeds meer en beter bij ouderen actief gebruikt wordt. Daarnaast speelt bij de ouderen ook nog een rol dat veel van hen een koopwoning bezitten en (in steeds grotere mate) een redelijke pensioenvoorziening hebben die ze naar eigen inzicht ook voor zorg in kunnen zetten. Deze mensen doen, wellicht, geen beroep op de woningcorporatie. Focus dus op de kwetsbare ouderen!

Naast de (kwetsbare) ouderen zijn ook andere doelgroepen in dit kader van belang. Ik heb het dan over de “bijzondere aandachtsgroepen” zoals ex-verslaafden, uitbehandelde personen uit inrichtingen e.d.. Dat is een steeds belangrijker wordende doelgroep voor corporaties. Door diverse hulpverlenende instanties wordt steeds vaker een beroep op de woningen van corporaties. Op zich logisch, maar het worden zo wel erg veel mensen, die vaak buiten de reguliere woningtoewijzing om, om een woning van corporaties vragen. Daarnaast wordt de druk om huurders met een cumulatie van problemen (schulden; psychische problemen; overlast) nog te blijven huisvesten, in plaats van uitzetten, alsmaar groter. Een uitdaging, met name voor de betrokken corporaties en de gemeenten.

Dit betekent dus dat de corporatie de gevolgen van het langer zelfstandig thuis wonen gaat ondervinden. Maar de aandacht gaat in grotere mate uit gaat naar bijzondere doelgroepen dan naar de senioren, die zich steeds meer en beter zelf kunnen redden.

Wat te doen ?

Op basis van het voorgaande zou je wellicht kunnen denken dat het allemaal wel mee valt met dat scheiden van wonen en zorg en dat langer zelfstandig thuis moeten wonen. Dat is niet het geval. Nadrukkelijk stel ik dat degene die een beroep moeten doen op corporatiewoningen (qua inkomen e.d.) een steeds grotere groep vormt binnen het huurdersbestand van corporaties. Hun eisen/wensen voor de woningen zijn anders dan we gewend waren. Goede aandacht voor het (op maat) aanpassen van de woningvoorraad en de dienstverlening blijft dus nodig.

Daarnaast zullen we te maken krijgen met steeds meer kleine (1 – 2 persoons) huishoudens. Deze huishoudens hebben(wellicht) behoefte aan kleinere woningen, die ook nog eens makkelijk aanpasbaar zijn. Bij nieuwbouw of renovatie van woningen moet daarmee dan ook steeds meer rekening worden gehouden.

Tenslotte zullen we in het maatschappelijk middenveld met elkaar moeten kijken hoe wij de wijken en buurten geschikt kunnen maken en houden voor het langer zelfstandig thuis wonen. Niet omdat het aantal toeneemt, maar meer en meer om een bijdrage te leveren aan de kwaliteit van het leven. De ouderwetse manier van de inrichting van wijken (met kerk/moskee, winkelcentrum, scholen) moet wellicht herijkt worden. Een uitdaging voor architecten, ontwerpers en woningcorporaties. Deze uitdaging kunnen we aan als er echt en goed wordt samen gewerkt. Daarvoor is lef, ondernemerszin en creativiteit nodig.

Dus:

De gevolgen van het langer zelfstandig thuis wonen en het scheiden van wonen en zorg zouden, qua omvang, voor de corporaties wel eens mee kunnen vallen. Dat betekent overigens niet dat corporaties stil kunnen blijven zitten. Nee, actie is nodig om de toenemende aantallen kleine huishoudens van passende woonruimten te kunnen blijven voorzien. Bij zowel nieuwbouw, renovatie als de dienstverlening en het strategisch voorraadbeleid is hier extra aandacht voor nodig.

Standaardoplossingen zijn er niet. Maatwerk om dit voor elkaar te krijgen blijft natuurlijk nodig! Ik geef hier graag op een constructieve en praktische wijze invulling aan samen met u en de betrokken belanghouders bij dit beleidsveld.

 

Henk Gravesteijn

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *